آیا قند در سال‌های اولیه زندگی سلامت کودکان را تهدید می‌کند؟

دو سال اول زندگی یک کودک برای رشد و توسعه آینده‌اش تعیین‌کننده است. در این دوره، تغذیه نقش مرکزی دارد، به‌ویژه در مورد معرفی غذاها و نوشیدنی‌های شیرین. یک مطالعه اخیر نشان می‌دهد که مصرف قند در کودکان خردسال، به‌خصوص به شکل نوشیدنی‌های شیرین و غذاهای فرآوری‌شده، خطر چاقی، کمبودهای تغذیه‌ای و بیماری‌های مزمن را افزایش می‌دهد.

پژوهشگران عادات غذایی بیش از ۳۰۰۰۰ کودک در چندین کشور از جمله فرانسه، ایالات متحده، برزیل و هند را تحلیل کردند. نتایج نشان می‌دهد که تقریباً دو سوم کودکان بین ۱۲ تا ۲۴ ماه به‌طور منظم نوشیدنی‌های شیرین مصرف می‌کنند و ۷ درصد از نوزادان زیر یک سال نیز در معرض این نوشیدنی‌ها قرار دارند. در ۱۲ ماهگی، یک کودک به‌طور میانگین ۱۴ گرم قند در روز مصرف می‌کند، که بیش از ۵ درصد از کل انرژی دریافتی او را تشکیل می‌دهد، سطحی نزدیک به محدودیت‌های توصیه‌شده توسط سازمان جهانی بهداشت.

نوشیدنی‌های شیرین مانند نوشابه‌ها، آبمیوه‌های صنعتی یا چای شیرین، منبع اصلی قند در کودکان خردسال هستند. غذاهای فرآوری‌شده مانند بیسکویت، کیک و غلات صبحانه نیز به میزان قابل توجهی به این مصرف کمک می‌کنند. مصرف روزانه ۲۰ گرم قند خطر چاقی را قبل از سه سالگی دو برابر می‌کند. این محصولات شیرین اغلب جایگزین غذاهای غنی از مواد مغذی ضروری مانند آهن، کلسیم یا ویتامین‌ها می‌شوند که این موضوع رشد را مختل کرده و سیستم ایمنی را تضعیف می‌کند.

کودکانی که از سنین بسیار پایین به مزه‌های شیرین عادت می‌کنند، ترجیح شدیدی برای این غذاها پیدا می‌کنند، به ضرر سبزیجات، میوه‌ها یا پروتئین‌ها. این گرایش باعث کمبود ریزمغذی‌ها مانند کم‌خونی ناشی از کمبود آهن یا مشکلات استخوانی مرتبط با کمبود کلسیم می‌شود. در بلندمدت، این عدم تعادل‌های غذایی خطر دیابت، بیماری‌های قلبی-عروقی و تأخیر در رشد شناختی را نیز افزایش می‌دهد.

برای محدود کردن این اثرات، کارشناسان توصیه می‌کنند که شیر مادر را در شش ماه اول زندگی ترجیح دهند، سپس به تدریج غذاهای تازه و غیرفرآوری‌شده را معرفی کنند. آگاه‌سازی والدین از خطرات قند و تنظیم تبلیغات محصولات شیرین مخصوص کودکان، اقدامات کلیدی برای حفاظت از سلامت آن‌ها از سنین پایین است.

Informations et sources

Référence scientifique

DOI : https://doi.org/10.1186/s41110-026-00449-4

Titre : Impacts of sugar consumption in the first 1,000 days of life: analysis of nutritional, growth, and health risks for children – a narrative review

Revue : Nutrire

Éditeur : Springer Science and Business Media LLC

Auteurs : João Guilherme Medeiros; Laura Barbosa Saltarelli; Daniel Henrique Alves Luciano; Maria Eduarda Capoani Antiga; Tainara Maisa Galdino Milanez; Raman Bedi; Sonia Groisman